De 4 nadelen van retrofit LED op een rijtje

07 jun De 4 nadelen van retrofit LED op een rijtje

De aandacht voor duurzaamheid zit flink in de lift. Niet alleen omdat er vanuit de EU strengere eisen aan bedrijfsruimtes worden gesteld – zoals het verplichte energielabel C in 2023 voor kantoren -, maar ook vanuit organisaties zelf groeit de wil om met meer respect voor mens en milieu energiebronnen aan te spreken. De overgang van gewone verlichting naar LED is veelal een van de eerste zaken die in dat kader wordt opgepakt. Maar let op: hierbij zijn er verschillen tussen retrofit LED’s en complete LED armaturen. Wat de vier belangrijkste nadelen zijn van de eerste variant lees je in dit blog.

 

Lamp of armatuur?

Eerst even kort wat nu het onderscheid is tussen retrofit lampen en LED armaturen. Bij retrofit wordt in een bestaand armatuur de conventionele lichtbron, zoals een gloeilamp, halogeenlamp of TL-buis, vervangen door een LED-lichtbron. Deze past dan op de al aanwezige fitting.

Bij LED armaturen gaat het juist om het vervangen van de lamp plus het armatuur. Daarbij wordt er een compleet nieuw LED armatuur geplaatst die speciaal is ontwikkeld voor een LED als lichtbron, compleet met bijbehorende driver en koeling.

Retrofit lijkt in dit opzicht een makkelijkere, snellere en vooral goedkopere oplossing. Maar kijk je naar de werking, het energieverbruik en de verwachte levensduur, dan gaat dat gepaard met een aantal belangrijke nadelen.

TL-tube als voorbeeld

Om het verschil in prestaties duidelijk te maken, gaan we uit van een TL-lamp die we door een retrofit LED-tube willen vervangen. TL armaturen zijn speciaal ontworpen voor TL-lampen, toen de LED-tubes nog niet in beeld waren. Fabrikanten die LED’s ontwikkelen voor deze armaturen beginnen dan ook niet met een schone lei, maar moeten in hun verlichtingsproduct concessies doen om het passend te maken. Dat leidt dan wel tot de volgende kritische punten:

1e nadeel: verkeerde wisselwerking met spiegeloptieken

TL armaturen zijn zo ontwikkeld dat ze een optimaal werklicht genereren, zonder hinderlijke reflecties in bijvoorbeeld beeldschermen. Deze werking is afgestemd op een TL-lichtbuis die 360 graden rondom het licht uitstraalt en niet op een LED-tube, met als gevolg dat er bij laatstgenoemde een andere lichtopbrengst kan worden ervaren.

Bovendien hebben TL armaturen een spiegeloptiek. Dit zorgt ervoor dat het licht mooi over de ruimte wordt verdeeld en komt waar het is gewenst. Plaats je hierin een LED tube, dan vervallen deze functies omdat de LED-lichtbuis een andere stralingshoek heeft. Hinderlijke effecten, zoals reflecties, kunnen dan zelfs toenemen. Ook de totale lichtsterkte daalt veelal.

2e nadeel: mindere driver- en elektronica kwaliteit

TL’s werken op basis van fluorescentie, bij LED regelt fijne elektronica gecombineerd met een driver de lichtontwikkeling. Dit zit bij een retrofit TL-tube allemaal in de lichtbuis verwerkt en daarom is de ruimte voor deze elektronica erg beperkt. Vaak hebben deze lampen dan ook een kleinere en kwalitatief mindere driver. Met als gevolg: minder lichtopbrengst en een kortere levensduur.

3e nadeel: verschil in warmteafdracht

De warmtehuishouding van een lamp is cruciaal voor de werking. Gewone TL-buizen en TL armaturen zijn op dat vlak optimaal op elkaar ingesteld. Bij een LED TL-tube is het allemaal net even anders, want de warmte ontstaat voornamelijk bij alle interne elektronica. Op die plekken wordt de ontwikkelde warmte ook weer afgevoerd. Wordt deze afgifte gehinderd, bijvoorbeeld door een daar niet op afgestemde TL-behuizing, dan beïnvloedt dat de levensduur van de LED negatief. Het is ook niet moeilijk voor te stellen dat het zelfs kan leiden tot gevaarlijke situaties.

4e nadeel: te zwakke lampvoet

Hoewel lamphouders en fittingen in TL armaturen wel compatibel zijn met nieuwe LED-tubes, zijn ze vaak niet 100% geschikt om ze te dragen. Het gewicht van LED-tubes ligt een stuk hoger ten opzichte van gewone TL-buizen. Ook de elektronische voorschakelapparaten van TL’s (EVSA) zijn meestal niet afgestemd op het voeden van een 230Volts LED-tube.

Andere aandachtspunten

Door bovenstaande argumenten heeft het toepassen van een retrofit TL-tube niet onze voorkeur. Overweeg je toch dit type LED-lamp, verzeker jezelf dan van een goed kwaliteitsproduct. Check daarbij vooral de Powerfactor (Pf), want dit is sterk bepalend voor de opbrengst en levensduur. Het geeft aan hoeveel stroom de lamp daadwerkelijk verbruikt. Bij ieder elektronisch apparaat is er namelijk sprake van een stuk rest- of blindstroom; ‘onzichtbaar’ vermogen dat niet wordt gebruikt. Hoe groter dat percentage is, hoe groter de netvervuiling en hoe meer kans op storingen in de bekabeling en groepenkasten. Streefwaarde is 1; dan is er geen blindstroom. Een goede kwaliteit LED heeft dan ook een Pf van 0,95 of hoger.

Natuurlijk licht

Daarnaast is een goede kleurenweergave essentieel. Dit wordt aangegeven met de CRI, een waarde die van 0 tot 100 loopt. Hoe hoger het getal, hoe breder het weergegeven kleurenspectrum van het belichte object. En hoe natuurlijker dus alle kleuren overkomen. Goede kwaliteit LED’s hebben een CRI van 90 en hoger. Let hier op, want de kleurprestaties van veel retrofit LED-lampen vallen vaak beduidend tegen, met zelfs waardes die ver onder de 90 uitkomen.

Retrofit LED: niet doen!

Hoogstwaarschijnlijk heb je na dit blog wel duidelijk voor ogen waarom je dus niet kiest voor retrofit LED. Het lijkt misschien een handige oplossing, maar levert je eigenlijk niks op. Wat je wél kunt doen, is kiezen voor LED armaturen. Dan kies je namelijk voor een goede lichtkwaliteit, langere levensduur en kun je bijvoorbeeld kiezen voor het dimmen van verlichting of het veranderen van kleur.

Advies over de juiste LED

Sta je als facilitymanager of technische dienst voor de keuze – retrofit LED’s of een complete vervanging van armaturen – neem bovenstaande punten dan beslist mee in je besluit. Natuurlijk speelt budget daarbij een grote rol, maar vergeet ook niet bij beide opties de kosten voor toekomstig onderhoud in je afweging mee te nemen. Wil je meer weten over de rol van LED in een duurzamere organisatie? Download dan onderstaand whitepaper.

 

Ook interessant om te lezen

Door de toenemende automatisering van onze communicatie en apparaten krijgen we steeds meer te maken met het fenomeen cybercrime. Daarbij worden niet alleen computers, pc’s en tablets gehackt, ook digitale aansturingssystemen van onder andere domotica zijn kwetsbaar voor dit soort criminele aanvallen. Op die manier......

De technieksector is volop in ontwikkeling. Naast de razendsnelle opkomst van steeds efficiëntere en meer energiezuinige systemen, signaleren we ook interessante innovaties die naar onze mening een grote stempel gaan drukken op de toekomst van de installatietechniek. Zo’n ontwikkeling is Li-Fi. Met andere woorden: draadloze......

LED verlichting zijn booming. En bij veel installateurs blijft dat zeker niet onopgemerkt, want de aanvragen voor het installeren van LED’s blijven bij hen maar binnenstromen. Vooral de zakelijke sector klopt steeds vaker aan. Een logische trend, want in 2023 moeten alle kantoorgebouwen in Nederland......

Geen reacties

Geef een reactie

Deze website plaatst cookies. Dit doen we om onze site gebruiksvriendelijker te maken, onder andere door analyse van het bezoekersgedrag. Maar je blijft anoniem. Als je verder surft accepteer je onze cookies.

The cookie settings on this website are set to "allow cookies" to give you the best browsing experience possible. If you continue to use this website without changing your cookie settings or you click "Accept" below then you are consenting to this.

Close